Mekaniku i njohur spanjoll zbulon absurditetin e veturave moderne: Pjesa kushton 30 centë, ndërsa riparimi mund të arrijë 2.000 euro
Mendoni se e dërgoni veturën në servis për shkak të një pjese të vogël të dëmtuar, e cila kushton vetëm disa dhjetëra centë, por në fund përballeni me një faturë prej afro 2.000 eurosh. Mund të duket e pabesueshme, por pikërisht këtë paradoks të industrisë moderne të automobilave e vë në pah mekaniku i njohur spanjoll, Juan José Ebenezer.
Sipas tij, problemi nuk qëndron domosdoshmërisht te çmimi i pjesëve rezervë, por te mënyra se si janë projektuar dhe ndërtuar veturat e sotme. Në disa raste, për të ndërruar një guarnicion të zakonshëm, mekaniku duhet të çmontojë aq shumë pjesë të tjera, saqë kostoja e punës bëhet shumëfish më e lartë se vlera e vetë pjesës.
Me këtë shembull, Ebenezer dëshiron të tregojë se industria e automobilave, në shumë raste, po e ndërlikon së tepërmi mirëmbajtjen e veturave.
Juan José Ebenezer, mekanik spanjoll i njohur për videot e tij në të cilat shpjegon ndërtimin e veturave dhe problemet që shfaqen gjatë mirëmbajtjes së tyre, ka rikthyer në vëmendje një çështje që prek drejtpërdrejt pronarët e automjeteve moderne.
Siç raporton gazeta spanjolle Auto Bild, kësaj radhe ai ka kritikuar ndërlikimin gjithnjë e më të madh të konstruksionit të veturave dhe kostot e riparimit, të cilat shpesh, sipas tij, nuk kanë të bëjnë me vlerën reale të pjesës së dëmtuar.
Mesazhi i tij është i qartë: një pjesë e lirë nuk do të thotë domosdoshmërisht edhe riparim i lirë.
Pjesa kushton 30 centë, ndërsa puna 2.000 euro
Ebenezer e ilustron kritikën e tij me një krahasim që në shikim të parë duket pothuajse i pabesueshëm.
“Është më mirë që një pjesë të kushtojë 400 euro dhe ndërrimi i saj 50 euro, sesa pjesa të kushtojë 30 centë, ndërsa puna për zëvendësimin e saj të arrijë 2.000 euro”, është shprehur ai.
Më pas, ai shpjegon se çfarë e shqetëson më së shumti në mënyrën se si janë projektuar disa vetura moderne.
“Problemi nuk është te çmimi i pjesës. Një guarnicion mund të kushtojë 15 centë. Problemi është te puna”, thekson mekaniku.
Sipas tij, ky është një nga problemet e mëdha të industrisë së sotme të automobilave.
Disa komponentë vendosen në pozicione ku qasja ndaj tyre është jashtëzakonisht e vështirë. Për të zëvendësuar një pjesë relativisht të thjeshtë, mekaniku fillimisht duhet të çmontojë shumë komponentë të tjerë, e në raste të caktuara edhe pjesë të mëdha të motorit.
Një ndërhyrje e tillë mund të zgjasë me orë të tëra, madje edhe me ditë, varësisht nga modeli i veturës dhe lloji i defektit.
Dhe çdo orë shtesë pune e rrit faturën përfundimtare.
Pse një guarnicion i zakonshëm mund të kushtojë kaq shtrenjtë?
Guarnicionet janë ndër pjesët më të thjeshta, por edhe më të rëndësishme të një veture.
Funksioni i tyre është të parandalojnë rrjedhjen e vajit, lëngut ftohës, karburantit apo lëngjeve të tjera ndërmjet komponentëve të lidhur.
Shumë prej tyre prodhohen nga materiale relativisht të lira, por kjo nuk do të thotë se zëvendësimi i tyre është gjithmonë i lehtë.
Te disa motorë, për të arritur deri te guarnicioni i dëmtuar, duhet të hiqen tubat e thithjes së ajrit, mbajtëset, kapakët dhe pjesë të tjera që pengojnë qasjen në vendin ku duhet kryer riparimi.
Në raste më të ndërlikuara, është e nevojshme të çmontohet një pjesë e konsiderueshme e motorit ose të largohen komponentë të tërë, vetëm për të arritur te pjesa që duhet zëvendësuar.
Pikërisht për këtë arsye, kostoja e punës mund të jetë shumëfish më e lartë se çmimi i pjesës rezervë.
Megjithatë, duhet theksuar se shifra prej 2.000 eurosh në krahasimin e Ebenezerit është një ilustrim i kostos së mundshme dhe jo një faturë e dokumentuar për riparimin e një veture konkrete.
A e kanë harruar prodhuesit mirëmbajtjen e veturave?
Kritika e mekanikut spanjoll hap një debat më të gjerë: sa rëndësi i kushtojnë prodhuesit mirëmbajtjes dhe riparimit të veturave gjatë procesit të projektimit të tyre?
Automjetet moderne duhet të përmbushin standarde gjithnjë e më të rrepta të sigurisë, emetimeve dhe efikasitetit, ndërsa njëkohësisht duhet t’u ofrojnë blerësve më shumë pajisje, teknologji dhe funksione.
Për këtë arsye, motorët dhe komponentët e tjerë mekanikë shpesh vendosen shumë afër njëri-tjetrit, veçanërisht në veturat ku hapësira nën kapakun e motorit është e kufizuar.
Një konstruksion i tillë mund të ketë përparësi teknike, por në të njëjtën kohë e vështirëson qasjen te disa pjesë.
Për pronarin e veturës, kjo do të thotë se një defekt që në shikim të parë duket i thjeshtë mund të shndërrohet në një riparim të kushtueshëm.
Mekanikët nuk e faturojnë vetëm zëvendësimin e pjesës së dëmtuar, por edhe kohën e nevojshme për çmontimin, montimin e sërishëm dhe kontrollimin e funksionimit të sistemit.
Pikërisht për këtë arsye, Ebenezer vlerëson se mundësia e mirëmbajtjes së lehtë duhet të ketë rol shumë më të rëndësishëm në projektimin e veturave të reja.
Çfarë duhet të keni parasysh kur blini një veturë?
Shembuj të tillë janë veçanërisht të rëndësishëm për ata që planifikojnë të blejnë vetura të përdorura.
Gjatë blerjes, shumica e shoferëve kontrollojnë konsumin e karburantit, kilometrat e kaluara, gjendjen e motorit dhe çmimet e pjesëve rezervë. Por shumë më rrallë interesohen se sa e ndërlikuar është mirëmbajtja dhe riparimi i një modeli të caktuar.
Dy vetura mund të kenë pjesë rezervë me çmime të ngjashme, por kostoja e zëvendësimit të tyre mund të ndryshojë ndjeshëm.
Prandaj, para blerjes, është e këshillueshme të konsultoheni me një mekanik që e njeh mirë modelin konkret dhe të informoheni për defektet më të shpeshta, qasjen te komponentët dhe shpenzimet e pritshme të mirëmbajtjes.
Vëmendje të veçantë duhet t’u kushtohet riparimeve që kërkojnë shumë orë pune, edhe kur pjesët rezervë kushtojnë shumë pak.
Sepse, siç paralajmëron mekaniku spanjoll, çmimi i vërtetë i një riparimi nuk gjendet gjithmonë në kutinë e pjesës rezervë. Ndonjëherë, një pjesë që kushton vetëm disa dhjetëra centë është zëri më i vogël në një faturë që mund të arrijë mijëra euro.
