Analizë retorike e intervistës së Hashim Thaçit në Frankurter Allgemeine Zeitung: Nga UÇK-ja te
Në diskursin politik, ajo që nuk thuhet është shpesh po aq e rëndësishme sa ajo që thuhet. Intervista e ish-presidentit Hashim Thaçi nga Haga, për gazetën gjermane "Frankurter Allgemeine Zeitung", paraqet një rast studimor të retorikës së mbijetesës politike, ku identiteti etnik shqiptar flijohet për hesap të legjitimitetit ndërkombëtar.
Në intervistën për FAZ përdoren shprehjet si vijon: "Populli i Kosovës" (Volk des Kosovos): përdoret 3 herë.
"Kosovarët" ose "Kosovare" (Kosovaren): përdoret 3 herë.
"Institucionet e Kosovës" dhe "Qytetarët": përdoret disa herë të tjera për të shmangur emërtimin etnik "shqiptar".
Siç shihet, Thaçi është shumë i kujdesshëm që çdo veprim, sakrificë apo identitet t’ia faturojë një emërtimi gjeografik/politik ("Kosovës") dhe jo atij kombëtar ("Shqiptar").
Strategjia e "neutralizimit etnik"
Përgjatë gjithë intervistës në FAZ, Thaçi përdor një teknikë që në retorikë njihet si de-identifikim. Edhe pse mbi 93% e popullsisë së Kosovës janë shqiptarë dhe lufta u zhvillua mbi baza të persekutimit etnik, ai e shmang termin "shqiptar" pothuajse tërësisht në intervistë. Në vend të fjalës "shqiptar", ai përdor "populli i Kosovës" ose "kosovarët".
Kjo nuk është harresë e tij, por një manovër retorike:
Qasja e Hashim Thaçit në këtë intervistë mund të cilësohet edhe si një "kirurgji identitare". Ai tenton të prejë me thikë realitetin historik/kulturor të popullit (që është shqiptar) nga përfaqësimi i tij politik (që ai e quan "kosovar"). Kjo nuk është thjesht diplomaci, por një lëshim i rrezikshëm që godet palcën e historisë së kombit shqiptar.
Për të kuptuar sa e pazakontë është kjo "ikje" nga etnia, mund të shohim shembuj të tjerë në botë:
Serbët e Bosnjës në Republika Srpska, pra udhëheqësit serbë atje bëjnë saktësisht të kundërtën. Ata rrallë përdorin termin "boshnjakë" (në kuptimin e shtetësisë) për veten. Ata insistojnë në termin "Serbë", duke e lidhur ekzistencën e tyre me kombin amë Serbinë, pavarësisht se jetojnë në një shtet tjetër. Retorika e tyre synon bashkimin, ndërsa e Thaçit synon "integrimin" përmes ndarjes, asimilimi apo tjetërsimit.
Ja për shembull Irlandezët si Gerry Adams (Sinn Féin) kurrë nuk e shmangën termin "irlandez" për të kënaqur dëgjuesin britanik. Ata e përdornin identitetin etnik si motorin kryesor të legjitimitetit.
Shembulli nga ish-Bashkimi sovjetik: Edhe këtu u tentua për dekada të krijohej njeriu "Sovjetik", duke shtypur identitetin rus, ukrainas apo gjeorgjian. Rezultati? Sapo ra sistemi komunist, identitetet kombëtare shpërthyen me një forcë të papërmbajtshme.
Ndryshe nga këta shembuj, Thaçi zgjedh një lloj "vetë-censurimi kombëtar"; duke mos e përmendur hiq kombin shqiptar, ai rrezikon të krijojë një vakum historik: sepse nëse nuk kishte shqiptarë në Kosovë, kush dreqi u vra, u burgos e u përndjek atëherë? Nëse nuk kishte komb shqiptar në Kosovë, çfarë mbronin ushtarët e UÇK-së në betejat e tyre të përgjakura e heroike?
Logosi dhe Pathosi i Thaçit
Nga ana e Logosit (logjikës), Thaçi tenton të ndërtojë një mbrojtje juridike. Ai e di se në Hagë, "nacionalizmi" është një fjalë me sherr. Prandaj, ai e shet veten si një "kushtetues". Ja për shembull ai thotë: “Angazhimi im konsistonte në ndjekjen e rrugëve diplomatike brenda kornizës së Kushtetutës së Kosovës.” Kjo fjali i shërben këtij për të treguar se ai nuk është një kryengritës etnik shqiptar, por një udhëheqës shtetëror. E habitshme!
Nga ana e Pathosit (emocionit), ai tenton të ngjallë simpati te ndërkombëtarët duke përmendur figura si Madeleine Albright apo Bob Dole. Ai nuk thotë "ata na ndihmuan ne shqiptarëve", por "ata e kuptuan kush ishim ne". Kjo është një përpjekje për t'u rreshtuar me "vlerat perëndimore", duke fshirë çdo lidhje që mund të dekodohet si "irredentizëm shqiptar". E çuditshme!
Rreziku i "Kosovarishtes" si identitet artificial
Kritika kryesore ndaj kësaj qasjeje është se kjo intervistë duket jo-autentike.
Kur Thaçi thotë se "albanische Kosovaren" (shqiptarët e Kosovës) nuk do të ekzistonin pa NATO-n, ai e përdor mbiemrin etnik vetëm si një mbetje biologjike që ishte në rrezik zhdukjeje, dhe jo si një forcë aktive historike me vullnet politik.
Identitet shqiptar me shtetësi të Kosovës
Gabimi retorik i Thaçit në këtë intervistë është se ai e trajton "kosovarin" si një komb të ri, kur në fakt Kosova është thjesht shteti i dytë i shqiptarëve.
Pse e them këtë e pse mendoj kështu? E them këtë dhe mendoj kështu sepse:
Gjuha që flitet është shqipja.
Kultura, historia dhe heronjtë (nga Skënderbeu te Adem Jashari) janë pjesë e trungut shqiptar, apo jo?
Prandaj përdorimi i shprehjes "kosovar" si identitet kombëtar është një eufemizëm që i shërben vetëm qetësimit të "ndërgjegjes" së Brukselit, por që fyen sakrificën e atyre që ranë me emblemën e UÇK-së (që e ka flamurin kuq e zi dhe fjalinë: Ushtria Çlirimtare e Kosovës).
Rreziku i "çoroditjes" politike
Kur një lider si Thaçi, që dikur ishte në maje të ushtrisë që betoheshin për bashkim kombëtar, përfundon në një retorikë ku, as në gazetën më të madhe gjermane, nuk guxon të thotë fjalën "shqiptar", ai krijon një krizë vlerash. Bile-bile ky marifet i jep hapësirë propagandës së Serbisë së moçme të thotë: "Shihni, as ata vetë nuk e dinë kush janë".
Identiteti nuk mund të tjetërsohet për hesap të një procesi gjyqësor apo për të qenë "politikisht i korrekt" me ndërkombëtarët, apo jo të dashur lexues?
Nëse i "biem trup" kësaj pune, retorika e Thaçit në këtë intervistë na del se është një "mbrojtje e ftohtë". Ai ka zgjedhur të flasë gjuhën e kancellarive të Brukselit dhe sallave të gjyqit të Hagës, duke braktisur gjuhën e katundeve, sokaqeve, fshatrave, bjeshkëve, dhe qyteteve të Kosovës.
Konsekuent deri në fund: Analiza e frekuencës së fjalëve në intëvistë zbulon një plan të qartë: ndërsa termat gjeopolitikë si "populli i Kosovës" dhe "kosovarët" dominojnë gjuhën, binomi "albanische Kosovaren" shfaqet si një "aksident" retorik vetëm një herë. Kjo dëshmon se ish-lideri i UÇK-së ka braktisur terminologjinë kombëtare për një gjuhë të filtruar, duke e reduktuar kombin shqiptar në një referencë teknike, pothuajse të padukshme para gjykatësve ndërkombëtarë.
Ndoshta ky trik i tij përmes kësaj interviste strategjikisht mund të ndihmojë në procesin e tij gjyqësor, por kjo qasje lë një shije të hidhur historike: sepse Thaçi e paraqet luftën e shqiptarëve të Kosovës si një projekt teknik të ndërkombëtarëve, dhe jo si kulminacionin e aspiratave shekullore të kombit shqiptar.
Miratimi i deklaratës së Kuvendit të Kosovës lidhur me aktgjykimin e Gjykatës Speciale ka hapur një debat që shkon përtej fatit juridik të Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit dhe Rexhep Selimit. Ai prek raportin ndërmjet…
E emëruar në drejtimin e AKI-së gjatë debatit Thaçi–Vuçiq për ndryshimin e kufijve, e shkarkuar nga Osmani dhe Kurti, e më pas e vendosur nga Edi Rama në krye të inteligjencës shqiptare. Ndërkohë, institucionet e…
Protestat kundër aktgjykimit të Gjykatës Speciale po zhvillohen nën motot “Jo në emrin tim” dhe “Liria ka emër”. Në sheshet e Prishtinës janë vendosur fotografitë e Hashim Thaçit, Kadri Veselit dhe ish-drejtuesve…
Aktgjykimi i shkallës së parë nuk është vendim kundër UÇK-së dhe as nuk i ka zbardhur vrasjet e pasluftës. Por gjetjet për shënjestrimin e kundërshtarëve politikë, përfshirë njerëz të lidhur me LDK-në…
Në politikën ndërkombëtare, një vendim gjyqësor nuk jeton vetëm në faqet e aktgjykimit. Ai hyn në tekstet e historisë, në debatet diplomatike dhe në duart e kundërshtarëve të një shteti. Prandaj pyetja nëse…
Deklaratat e ditëve të fundit nuk mund të kalojnë më si shpërthime emocionale. Kur një deputet kërkon armatosjen e qytetarëve dhe figura të tjera paralajmërojnë se “kallet Kosova e krejt shqiptaria”, publiku ka të…
Në fillim të këtij shtatori ishte në Shqipëri i dërguari i posaçëm i presidentit amerikan, Donald Trump, për Partneritetet Globale, Paolo Zampolli. Ai u shfaq papritmas fillimisht në kryegjyshatën e Bektashinjve në Tiranë në…
Kushtetuta si kufi i pushtetit Në Republikën e Shqipërisë, çdo analizë mbi marrëdhënien ndërmjet parasë, krimit dhe politikës duhet të nisë nga parimi themelor kushtetues se e drejta përbën bazën dhe kufijtë e…
Sot, 28 vjet pas Prekazit, Prokuroria Speciale e Kosovës ka vendosur para drejtësisë një dosje që për dekada ka rënduar mbi kujtesën e Kosovës. Aktakuza është ngritur në mungesë ndaj 35 personave, të cilët akuzohen…
Distancimi nga Baton Haxhiu, Berat Buzhala dhe nga përpjekjet për ta orientuar LDK-në drejt një blloku me PDK-në mund të shënojë fillimin e një kthese. Por deklaratat duhet të pasohen me veprime politike. Intervista e fundit e Lumir Abdixhikut…
Aktakuza e Prokurorisë Speciale ndaj Fatmir Shehollit për spiunazh dhe shantazh nuk hap vetëm një çështje penale ndaj një individi. Ajo ngre një pyetje shumë më të madhe: a kemi të bëjmë me një përpjekje të…
Hyrje 58 jetë të humbura në vetëm shtatë muaj në aksidente rrugore në Kosovë nuk janë thjesht një statistikë. Pas çdo numri qëndron një familje e tronditur, fëmijë që mbeten pa prindër, prindër…
Beteja për Presidentin e Kosovës mund të mos jetë vetëm garë për një emër apo një post. Pas saj po afrohet një ndryshim i madh institucional: në gusht të vitit 2027 përfundojnë mandatet e pesë gjyqtarëve të…
Ky hulumtim shkencor është hartuar mbi bazën e dokumentacionit të ruajtur në Österreichisches Staatsarchiv (ÖStA) në Vienë, posaçërisht në Haus-, Hof- und Staatsarchiv (HHStA), Politisches Archiv (PA), si dhe, për kufirin…
Më 7–8 korrik 2026, Ankara do të jetë mikpritëse e Samitit të 36-të të NATO-s, ku liderët e vendeve anëtare do të diskutojnë sfidat më të rëndësishme të sigurisë euroatlantike dhe prioritetet strategjike…
1.Ballkani në prag të një rikonfigurimi të ri ekonomik dhe strategjik Ballkani Perëndimor po hyn në një fazë të re të rivalitetit ekonomik dhe gjeostrategjik, ku infrastruktura e transportit nuk përfaqëson më vetëm një…
Dosja përfundimtare e Prokurorisë në procesin gjyqësor ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit nuk është vendim gjykate dhe nuk përbën në vetvete dëshmi të fajësisë. Ajo është…
Luftërat e shekullit XXI po dëshmojnë se konceptet tradicionale të fuqisë ushtarake po ndryshojnë me ritme të jashtëzakonshme. Në të kaluarën, epërsia në fushëbetejë matej me numrin e tankeve, avionëve luftarakë,…
Historia e një vajze të re nga Drenica që përballë kohëve të rënda dhe mungesës së lirisë la pas ëndrrat e saj për t’u bërë pjesë e luftës për Kosovën. Historia e saj mbetet dëshmi…
Incidenti i fundit në Rumani, ku një dron i lidhur me operacionet ushtarake ruse goditi një ndërtesë banimi në territorin e një shteti anëtar të NATO-s, paraqet një nga momentet më serioze të sigurisë euroatlantike që nga fillimi…
Partitë jo-parlamentare luajnë një rol të rëndësishëm, edhe pse të kufizuar, në zhvillimin e demokracisë. Ka kohë që në viset e banuara me shqiptarë në Ballkan, për shkak të vështirësive për kalimin…
Sot mbushen 53 vite kur u zhvillua Revolta e famshme antikomuniste e Spaçit me 21 maj 1973 , të burgosurit politikë, të dërmuar nga punët e rënda , kushtet e këqija, ushqimi i mangët, dhuna fizike, psikologjike dhe shkatrimi i orientuar e i komanduar i…
Nëse lufta shpërthen në Evropë brenda 3 viteve të ardhshme, armiku më i madh i NATO-s nuk do të jenë vetëm raketat ruse. Do të jetë burokracia evropiane. Imagjinoni këtë skenar: Një kolonë tankesh që niset nga…
Konflikti diplomatik SHBA – EU së pari filloi me me tarifat doganore, u zgjerua me NATON dhe financimin e saj, kurse ky konflikt tash u zgjerua dhe po merr dimension të ri, me sulmin amerikan ndaj Iranit. Konfliktit i parapriu kërkesa e presidentit Trump, në angazhimin e…
Bisedimet për paqe apo armëpushim ndërmjet Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Iranit dështojnë jo për mungesë diplomacie, por për mungesë vullneti real politik. Ato nuk janë negociata për paqe të qëndrueshme, por…
Nga fillimi i invazionit rus, më 24 shkurt 2022 ndaj Ukrainës e deri në fund të vitit 2025, në Serbi janë regjistruar afërsisht 100 mijë rusë të ardhur. Shumica e tyre janë larguar nga represaljet, dhuna dhe për të mos u rekrutuar,…
Organizata e Traktatit të Atlantikut të Veriut (NATO), e themeluar në vitin 1949, përfaqëson aleancën më të fuqishme politico-ushtarake në historinë moderne, e ndërtuar mbi parimin themelor të mbrojtjes kolektive dhe solidaritetit…
Pa “harruar” tendencën subjektiviste, hershëm e qartësisht ca proedramiste dhe me dozë “jugosllavizmi” të komisioneres Europiane për Zgjerim, Marta Kos si dhe debatin më 20 prill në Parlamentin Europian për përfoljet rreth…
Për ata që nuk i njohin, po sqaroj fillimisht se termat “vogjëli” (vegjëli) dhe “pari”, të përdorura në krye, janë terma të huazuara nga e Drejta Kanunore Shqiptare. Pari nënkupton klasën drejtuese, kurse Vogjëli…
Nga Isuf Bajraktari – analizë Ky shkrim argumenton se, në shumë vende të Ballkanit, emocionaliteti politik ka zëvendësuar debatin e arsyetuar, duke dobësuar kulturën e dialogut dhe cilësinë e vendimmarrjes. Duke shqyrtuar faktorët…
Ka një paradoks të madh në botën tonë moderne: ndërsa popuj të tërë përpiqen të mbijetojnë mes krizave ekonomike, korrupsionit dhe institucioneve të dobëta, një pjesë e elitave që kanë ushtruar pushtet mbi ta…
Sigurisht, po e ndjek me vëmendje të shtuar dinamikën e luftës në Iran, ngjarje që vijon të mbetet në “top lajmet” të Kancelarive dhe Institucioneve të Sigurisë. Në pamundësi për përgjigje të dedikuar ndaj…
Kur flitet për degradimin shpirtëror të individit, preket njëra nga temat më të rëndësishme të qenies njerëzore. Degradimi shpirtëror është një proces, në të cilin individi humbet ata orientues themelorë dhe…
Një fotografi nga një takim jo shumë i sqaruar publikisht po rikthehet sërish në qarkullim dhe po ngre pyetje të reja për zhvillimet politike që pasuan në Kosovë. Në këtë fotografi shihen disa nga figurat që kanë rol…
Debati për zgjedhjen e presidentit të Kosovës po hyn në orët vendimtare, ndërsa afati kushtetues po përfundon. Në këtë moment kritik, një analizë e publikuar nga këshilltari i kryeministrit Albin Kurti, Jeton Zulfaj, në rrjetet…
Kanalet më të fuqishme televizive të globit, së bashku me agjencitë e shumta të lajmeve nga e gjithë bota, vazhdojnë të transmetojnë pamje tronditëse ose shokuese nga Lindja e Mesme, ku gjuajtësit ose bombarduesit amerikanë dhe…
Zhvillimet e fundit në Lindjen e Mesme sinjalizojnë një fazë të re dhe tejet të rrezikshme të konfrontimit ndërmjet Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Iranit. Një sulm i drejtpërdrejtë amerikan ndaj objektivave iraniane –…
Hajdutët kadastralë janë individë ose grupe të organizuara që kryejnë mashtrim duke ndryshuar, falsifikuar ose manipuluar në mënyrë të paligjshme të dhënat publike të tokës (kadastrat) për të vjedhur pronën,…
Në kohën kur vëmendja globale dominohet nga demonstrimet klasike të fuqisë ushtarake – aeroplanmbajtëse, sisteme raketore dhe deklarata ultimative politike – një dimension tjetër, shumë më i heshtur por potencialisht më vendimtar,…
I. Nga miti i dijes tek realiteti i analfabetizmit funksional Një nga paradokset më të mëdha të shoqërive shqiptare gjatë shekullit XX është kontrasti midis retorikës së lavdërimit të arsimit dhe realitetit të prodhimit…
Konferenca e 62-të e Sigurisë, që u zhvillua fundjavën e kaluar në Mynih, Gjermani, jo vetëm u ndoq me interes të shtuar, por dhe vijon të mbetet në “top të lajmeve” si dhe analizave për kancelaritë, institutet dhe…
"Makineria" e Putinit që aktualisht po e gllabëron vetveten: Kjo është teza e një eksperteje të Rusisë, në konferencën e sigurisë. Shpjegimi i saj është i thjeshtë. Lufta në Ukrainë është, sigurisht,…
Për të kuptuar dinamikat e sotme globale dhe takimet e nivelit të lartë që po tronditin arkitekturën e sigurisë, duhet fillimisht të spjegohen dy konceptet shtyllë të gjeopolitikës mbi të cilat ndërtohen strategjitë e fuqive…
Ky shqyrtim analitik trajton degradimin sistematik të përfaqësimit autentik politik të shqiptarëve në Luginën e Preshevës, përmes studimit të rastit të subjektit politik të njohur si Alternativa për Ndryshim (APN). Argumenti…
Duke iu referuar veprave, ideve dhe teorive të njohura shkencore ose politologjike të Prof. Dr. Jovan Miriç, Prof. Dr. Zvonko Lerotiç, Prof. Dr. Eduard Kale, Prof. Dr. Ante Pazhanin, Prof. Dr. Livia Kardum, Prof. Dr. Tomislav Jantol, akademik Vlatko Mileta dhe…
Debat i paparë për vrasjet e 21 janarit 2011! Preç Zogaj thotë se ato vrasje “u bënë me paramendim”! Lorenc Vangjeli shton më pas dhe bën Kasandrën: “Atë ditë mund të ishin vrarë dhjetëra e qindra,…
Sot, sistemi ndërkombëtar i sigurisë po përballet me një nga momentet më kritike që nga përfundimi i Luftës së Ftohtë. Vlerësimet strategjike të trajtuara edhe në sgumë emisione si dhe në emisionin“360”…
Deklarata e Kuvendit për Specialen: Çfarë ndryshojnë 99 vota dhe çfarë mbetet në duart e drejtësisë?
Çfarë ndodh më 6 tetor: presidenti apo zgjedhje të reja?
Von der Leyen në Kosovë: A mund të ndahet drejtësia për krimet e luftës nga historia e UÇK-së?
Hamza, Thaçi dhe paradoksi i PDK-së: simbol po, rival jo?
Nga Ukraina në Lindjen e Mesme – bota përballë një rendi të ri sigurie-pasigurie
Kush bën keq në heshtje paguan me .. Skandal
Kur shoqëria humb kufirin mes publikes dhe privates
Albin Kurti është vazhdim i projektit kombëtar
Aksident mes tri veturave në Prishtinë, ka të lënduar
Arrestohet 20 vjeçari në Kaçanik, kishte urdhëresë gjyqësore
24 orët e së shtunës: Dy të vdekur nga aksidentet, 32 të lënduar
I shkon te shtëpia dhe e kanos babain e saj, arrestohet shtetasi maqedonas në Podujevë
“Mbi 100 të pushkatuar…”, si u shtyp kryengritja antikomuniste në Malësi të Madhe, më 25 janar 1945! Fati tragjik i krerëve të lëvizjes
Arrestimi i intelektuales disidente, si u persekutua Musine Kokalari! Pas gjashtë muajsh hetuesie, e nxorën në gjyq! Aktakuza e prokuror Nevzat Haznedari
10 kuriozitete që nuk i dini për Groenlandën
Shkencëtarët identifikojnë ADN-në më të vjetër njerëzore
Më mungoni në çdo hap të jetës. Dashuria, mirësia dhe kujtimi për ju nuk do të shuhen kurrë. U…
U bënë tri dekada – një jetë e tërë prej kur tragjikisht u nda prej nesh vajza e axhës Drita (Riza)…
Sot u bë 1 vit që kur ndërroi jetë më i dashuri ynë, Gani Rraci. Koha po kalon shpejt, por dhimbja, malli dhe…
Për babain tim të dashur 🤍🕊️ Babi, Sot bëhen kaq shumë vite që nga dita kur na le përgjithmonë….
Aktorja britanike Hannah Waddingham tërhoqi vëmendjen me paraqitjen e saj në Javën e Modës në Paris, ku mori pjesë…
Modelja dhe aktorja amerikane Brooks Nader tërhoqi vëmendjen me paraqitjen e saj në Javën e Modës në Paris, ku mori…
