Kurti mbështeti ndryshimet për Specialen, por pse heshti për vrasjet politike?
Kuvendi i Kosovës miratoi në lexim të parë ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara me 91 vota pro. Vetëvendosje dhe Albin Kurti i mbështetën ndryshimet, ndërsa LDK-ja nuk mori pjesë në votim. Por përtej debatit për të dënuarit në Hagë, mbetet një pyetje e rëndë: pse në këtë mobilizim politik pothuajse nuk u përmendën vrasjet politike të shqiptarëve, sidomos të figurave dhe veprimtarëve të lidhur me LDK-në dhe vijën e Ibrahim Rugovës?
Votimi i së dielës nuk ishte vetëm një zhvillim juridik.
Ishte edhe një fotografi politike.
PDK-ja e shtyu përpara nismën. Vetëvendosje e mbështeti. AAK-ja gjithashtu doli në favor të saj. LDK-ja mbeti jashtë.
Dhe pikërisht këtu fillon debati më i thellë.
LDK-ja dhe një plagë që nuk është mbyllur
Për LDK-në, çështja e Speciales nuk mund të ndahet lehtë nga vrasjet politike të shqiptarëve gjatë dhe pas luftës.
Për më shumë se dy dekada, familje të veprimtarëve, zyrtarëve dhe figurave të lidhura me LDK-në dhe vijën politike të Ibrahim Rugovës kanë kërkuar përgjigje.
Pse shumë prej këtyre rasteve nuk u zbardhën plotësisht?
Edhe më herët, LDK-ja kishte kërkuar që në debatet për Specialen të përfshihej edhe çështja e vrasjeve të pazbardhura.
Prandaj, mosmarrja e saj pjesë në votim nuk mund të shihet vetëm si dallim procedural.
Po flitet për të dënuarit, por jo për të vrarët
Debati i ditëve të fundit është përqendruar te juridiksioni i Speciales, kufiri maksimal i dënimit, apeli, falja presidenciale dhe mundësia e vuajtjes së dënimit në Kosovë.
Të gjitha këto janë çështje legjitime.
Çdo i akuzuar dhe çdo i dënuar ka të drejtë në proces të drejtë.
Por drejtësia nuk ka vetëm të akuzuar.
Dhe në debatin aktual pothuajse nuk u përmendën shqiptarët e vrarë në rrethana politike, sidomos figurat dhe veprimtarët e afërt me LDK-në dhe vijën rugoviane.
Për familjet e tyre, drejtësia ende nuk ka përfunduar.
Kurti foli për UÇK-në, por jo për këtë plagë
Albin Kurti deklaroi se për UÇK-në nuk mund të ketë gjyq dhe konfirmoi mbështetjen e VV-së për ndryshimet.
Ai foli për padrejtësitë që, sipas tij, lidhen me mënyrën se si është ndërtuar dhe funksionon Gjykata Speciale.
Qëndrimi i sotëm i VV-së nuk është krejtësisht i ri. Vetëvendosje ka kundërshtuar që nga fillimi krijimin e Gjykatës Speciale, duke e konsideruar atë drejtësi të imponuar dhe selektive. Pikërisht për këtë arsye bëhet edhe më relevante pyetja se pse, krahas kritikës ndaj Speciales, nuk artikulohet me të njëjtën forcë kërkesa për zbardhjen e vrasjeve politike të shqiptarëve.
Në këtë debat mungoi një pyetje po aq e rëndësishme:
Çfarë do të bëjë shteti për zbardhjen e vrasjeve politike të shqiptarëve?
Çfarë do të bëhet për rastet e veprimtarëve dhe figurave të lidhura me LDK-në dhe vijën e Ibrahim Rugovës?
Kjo nuk do të thotë se VV-ja ka përgjegjësi për ato krime.
Por partia që drejton Qeverinë ka përgjegjësi institucionale që të mos i trajtojë ato sikur të mos kishin ndodhur.
Drejtësia nuk mund të jetë selektive
Nëse politika mobilizohet shpejt për të ndryshuar një ligj që prek fatin juridik të të dënuarve në Hagë, atëherë është legjitime të pyetet pse nuk ekziston i njëjti mobilizim për vrasjet politike të shqiptarëve.
Pse nuk kemi një nismë parlamentare po aq të fuqishme për zbardhjen e tyre?
Pse familjet duhet të presin me dekada?
Një shtet serioz nuk mund t'i ndajë viktimat sipas përkatësisë politike.
Nuk mund të ketë viktima për të cilat mobilizohet e gjithë politika dhe viktima të tjera që mbeten në harresë.
Çfarë ndryshon juridikisht?
Edhe pas votimit të 91 deputetëve, mbetet e paqartë sa efekt të menjëhershëm do të kenë ndryshimet.
Dhomat e Specializuara nuk mbështeten vetëm në një ligj të zakonshëm, por edhe në nenin 162 të Kushtetutës dhe në obligimet e marra nga Kosova gjatë krijimit të tyre.
Prandaj ndryshimi i ligjit nuk do të thotë automatikisht ndryshim të aktgjykimeve ekzistuese.
Një nga pikat më të rëndësishme është kufiri maksimal prej 15 vjetësh.
Në të drejtën penale ekziston parimi i ligjit më të favorshëm për të pandehurin, por nuk është e sigurt se një dispozitë e re do të zbatohet automatikisht ndaj personave tashmë të dënuar në shkallë të parë.
Kjo mund të bëhet objekt interpretimi në apel dhe në procedura kushtetuese.
Kuvendi nuk mund ta zhbëjë një aktgjykim me votë
Kuvendi mund ta ndryshojë ligjin.
Por nuk mund ta anulojë vetë një aktgjykim gjyqësor.
Rruga kryesore juridike për ndryshimin e aktgjykimeve mbetet apeli.
Ligji i ri mund t'i japë mbrojtjes argumente të reja dhe mund të hapë konteste të reja juridike, por nuk i zhduk automatikisht vendimet e marra.
Po ashtu, nëse ligji tenton ta kufizojë juridiksionin e Speciales, mund të lindë një debat serioz kushtetues: a mundet një ligj i zakonshëm ta kufizojë një kompetencë që mbështetet edhe në Kushtetutë?
Pra, politikisht votimi është i qartë.
Juridikisht, beteja mund të jetë vetëm në fillim.
Por viktimat shqiptare nuk duhet të humbasin nga debati
Në gjithë këtë përplasje rrezikon të harrohet pjesa më e dhimbshme.
Familjet e shqiptarëve të vrarë nuk kanë nevojë vetëm për deklarata.
Kanë nevojë për hetime, përgjigje dhe përgjegjësi penale aty ku ka prova.
Zbardhja e rasteve të vjetra nuk është e lehtë. Pas më shumë se dy dekadash, provat mund të jenë humbur, dëshmitarët mund të mungojnë dhe hetimet kërkojnë kapacitete serioze e mbrojtje të dëshmitarëve. Por vështirësia nuk mund të shërbejë si arsye për braktisjen e tyre.
Kjo vlen sidomos për familjet e veprimtarëve dhe figurave të lidhura me LDK-në dhe vijën politike të Ibrahim Rugovës.
LDK-ja vetë duhet të përgjigjet se çfarë ka bërë gjatë viteve kur ka qenë në pushtet për zbardhjen e këtyre rasteve.
Por kjo nuk e zhbën përgjegjësinë e Qeverisë së sotme.
Nëse drejtësia kërkohet për të dënuarit, duhet të kërkohet po me aq këmbëngulje edhe për të vrarët.
Përndryshe, debati për Specialen mbetet i paplotë.
Kosova ka të drejtë të kërkojë standarde të drejta për proceset në Hagë.
Por nuk mund ta bëjë këtë duke lënë në harresë vrasjet politike të shqiptarëve.
Drejtësia nuk matet vetëm me atë që shteti bën për të dënuarit. Matet edhe me atë që bën për të vrarët.
Miratimi i deklaratës së Kuvendit të Kosovës lidhur me aktgjykimin e Gjykatës Speciale ka hapur një debat që shkon përtej fatit juridik të Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit dhe Rexhep Selimit. Ai prek raportin ndërmjet…
E emëruar në drejtimin e AKI-së gjatë debatit Thaçi–Vuçiq për ndryshimin e kufijve, e shkarkuar nga Osmani dhe Kurti, e më pas e vendosur nga Edi Rama në krye të inteligjencës shqiptare. Ndërkohë, institucionet e…
Protestat kundër aktgjykimit të Gjykatës Speciale po zhvillohen nën motot “Jo në emrin tim” dhe “Liria ka emër”. Në sheshet e Prishtinës janë vendosur fotografitë e Hashim Thaçit, Kadri Veselit dhe ish-drejtuesve…
Aktgjykimi i shkallës së parë nuk është vendim kundër UÇK-së dhe as nuk i ka zbardhur vrasjet e pasluftës. Por gjetjet për shënjestrimin e kundërshtarëve politikë, përfshirë njerëz të lidhur me LDK-në…
Në politikën ndërkombëtare, një vendim gjyqësor nuk jeton vetëm në faqet e aktgjykimit. Ai hyn në tekstet e historisë, në debatet diplomatike dhe në duart e kundërshtarëve të një shteti. Prandaj pyetja nëse…
Deklaratat e ditëve të fundit nuk mund të kalojnë më si shpërthime emocionale. Kur një deputet kërkon armatosjen e qytetarëve dhe figura të tjera paralajmërojnë se “kallet Kosova e krejt shqiptaria”, publiku ka të…
Në fillim të këtij shtatori ishte në Shqipëri i dërguari i posaçëm i presidentit amerikan, Donald Trump, për Partneritetet Globale, Paolo Zampolli. Ai u shfaq papritmas fillimisht në kryegjyshatën e Bektashinjve në Tiranë në…
Kushtetuta si kufi i pushtetit Në Republikën e Shqipërisë, çdo analizë mbi marrëdhënien ndërmjet parasë, krimit dhe politikës duhet të nisë nga parimi themelor kushtetues se e drejta përbën bazën dhe kufijtë e…
Sot, 28 vjet pas Prekazit, Prokuroria Speciale e Kosovës ka vendosur para drejtësisë një dosje që për dekada ka rënduar mbi kujtesën e Kosovës. Aktakuza është ngritur në mungesë ndaj 35 personave, të cilët akuzohen…
Distancimi nga Baton Haxhiu, Berat Buzhala dhe nga përpjekjet për ta orientuar LDK-në drejt një blloku me PDK-në mund të shënojë fillimin e një kthese. Por deklaratat duhet të pasohen me veprime politike. Intervista e fundit e Lumir Abdixhikut…
Aktakuza e Prokurorisë Speciale ndaj Fatmir Shehollit për spiunazh dhe shantazh nuk hap vetëm një çështje penale ndaj një individi. Ajo ngre një pyetje shumë më të madhe: a kemi të bëjmë me një përpjekje të…
Hyrje 58 jetë të humbura në vetëm shtatë muaj në aksidente rrugore në Kosovë nuk janë thjesht një statistikë. Pas çdo numri qëndron një familje e tronditur, fëmijë që mbeten pa prindër, prindër…
Beteja për Presidentin e Kosovës mund të mos jetë vetëm garë për një emër apo një post. Pas saj po afrohet një ndryshim i madh institucional: në gusht të vitit 2027 përfundojnë mandatet e pesë gjyqtarëve të…
Ky hulumtim shkencor është hartuar mbi bazën e dokumentacionit të ruajtur në Österreichisches Staatsarchiv (ÖStA) në Vienë, posaçërisht në Haus-, Hof- und Staatsarchiv (HHStA), Politisches Archiv (PA), si dhe, për kufirin…
Më 7–8 korrik 2026, Ankara do të jetë mikpritëse e Samitit të 36-të të NATO-s, ku liderët e vendeve anëtare do të diskutojnë sfidat më të rëndësishme të sigurisë euroatlantike dhe prioritetet strategjike…
1.Ballkani në prag të një rikonfigurimi të ri ekonomik dhe strategjik Ballkani Perëndimor po hyn në një fazë të re të rivalitetit ekonomik dhe gjeostrategjik, ku infrastruktura e transportit nuk përfaqëson më vetëm një…
Dosja përfundimtare e Prokurorisë në procesin gjyqësor ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit nuk është vendim gjykate dhe nuk përbën në vetvete dëshmi të fajësisë. Ajo është…
Luftërat e shekullit XXI po dëshmojnë se konceptet tradicionale të fuqisë ushtarake po ndryshojnë me ritme të jashtëzakonshme. Në të kaluarën, epërsia në fushëbetejë matej me numrin e tankeve, avionëve luftarakë,…
Historia e një vajze të re nga Drenica që përballë kohëve të rënda dhe mungesës së lirisë la pas ëndrrat e saj për t’u bërë pjesë e luftës për Kosovën. Historia e saj mbetet dëshmi…
Incidenti i fundit në Rumani, ku një dron i lidhur me operacionet ushtarake ruse goditi një ndërtesë banimi në territorin e një shteti anëtar të NATO-s, paraqet një nga momentet më serioze të sigurisë euroatlantike që nga fillimi…
Partitë jo-parlamentare luajnë një rol të rëndësishëm, edhe pse të kufizuar, në zhvillimin e demokracisë. Ka kohë që në viset e banuara me shqiptarë në Ballkan, për shkak të vështirësive për kalimin…
Sot mbushen 53 vite kur u zhvillua Revolta e famshme antikomuniste e Spaçit me 21 maj 1973 , të burgosurit politikë, të dërmuar nga punët e rënda , kushtet e këqija, ushqimi i mangët, dhuna fizike, psikologjike dhe shkatrimi i orientuar e i komanduar i…
Nëse lufta shpërthen në Evropë brenda 3 viteve të ardhshme, armiku më i madh i NATO-s nuk do të jenë vetëm raketat ruse. Do të jetë burokracia evropiane. Imagjinoni këtë skenar: Një kolonë tankesh që niset nga…
Konflikti diplomatik SHBA – EU së pari filloi me me tarifat doganore, u zgjerua me NATON dhe financimin e saj, kurse ky konflikt tash u zgjerua dhe po merr dimension të ri, me sulmin amerikan ndaj Iranit. Konfliktit i parapriu kërkesa e presidentit Trump, në angazhimin e…
Bisedimet për paqe apo armëpushim ndërmjet Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Iranit dështojnë jo për mungesë diplomacie, por për mungesë vullneti real politik. Ato nuk janë negociata për paqe të qëndrueshme, por…
Në diskursin politik, ajo që nuk thuhet është shpesh po aq e rëndësishme sa ajo që thuhet. Intervista e ish-presidentit Hashim Thaçi nga Haga, për gazetën gjermane "Frankurter Allgemeine Zeitung", paraqet një rast studimor të…
Nga fillimi i invazionit rus, më 24 shkurt 2022 ndaj Ukrainës e deri në fund të vitit 2025, në Serbi janë regjistruar afërsisht 100 mijë rusë të ardhur. Shumica e tyre janë larguar nga represaljet, dhuna dhe për të mos u rekrutuar,…
Organizata e Traktatit të Atlantikut të Veriut (NATO), e themeluar në vitin 1949, përfaqëson aleancën më të fuqishme politico-ushtarake në historinë moderne, e ndërtuar mbi parimin themelor të mbrojtjes kolektive dhe solidaritetit…
Pa “harruar” tendencën subjektiviste, hershëm e qartësisht ca proedramiste dhe me dozë “jugosllavizmi” të komisioneres Europiane për Zgjerim, Marta Kos si dhe debatin më 20 prill në Parlamentin Europian për përfoljet rreth…
Për ata që nuk i njohin, po sqaroj fillimisht se termat “vogjëli” (vegjëli) dhe “pari”, të përdorura në krye, janë terma të huazuara nga e Drejta Kanunore Shqiptare. Pari nënkupton klasën drejtuese, kurse Vogjëli…
Nga Isuf Bajraktari – analizë Ky shkrim argumenton se, në shumë vende të Ballkanit, emocionaliteti politik ka zëvendësuar debatin e arsyetuar, duke dobësuar kulturën e dialogut dhe cilësinë e vendimmarrjes. Duke shqyrtuar faktorët…
Ka një paradoks të madh në botën tonë moderne: ndërsa popuj të tërë përpiqen të mbijetojnë mes krizave ekonomike, korrupsionit dhe institucioneve të dobëta, një pjesë e elitave që kanë ushtruar pushtet mbi ta…
Sigurisht, po e ndjek me vëmendje të shtuar dinamikën e luftës në Iran, ngjarje që vijon të mbetet në “top lajmet” të Kancelarive dhe Institucioneve të Sigurisë. Në pamundësi për përgjigje të dedikuar ndaj…
Kur flitet për degradimin shpirtëror të individit, preket njëra nga temat më të rëndësishme të qenies njerëzore. Degradimi shpirtëror është një proces, në të cilin individi humbet ata orientues themelorë dhe…
Një fotografi nga një takim jo shumë i sqaruar publikisht po rikthehet sërish në qarkullim dhe po ngre pyetje të reja për zhvillimet politike që pasuan në Kosovë. Në këtë fotografi shihen disa nga figurat që kanë rol…
Debati për zgjedhjen e presidentit të Kosovës po hyn në orët vendimtare, ndërsa afati kushtetues po përfundon. Në këtë moment kritik, një analizë e publikuar nga këshilltari i kryeministrit Albin Kurti, Jeton Zulfaj, në rrjetet…
Kanalet më të fuqishme televizive të globit, së bashku me agjencitë e shumta të lajmeve nga e gjithë bota, vazhdojnë të transmetojnë pamje tronditëse ose shokuese nga Lindja e Mesme, ku gjuajtësit ose bombarduesit amerikanë dhe…
Zhvillimet e fundit në Lindjen e Mesme sinjalizojnë një fazë të re dhe tejet të rrezikshme të konfrontimit ndërmjet Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Iranit. Një sulm i drejtpërdrejtë amerikan ndaj objektivave iraniane –…
Hajdutët kadastralë janë individë ose grupe të organizuara që kryejnë mashtrim duke ndryshuar, falsifikuar ose manipuluar në mënyrë të paligjshme të dhënat publike të tokës (kadastrat) për të vjedhur pronën,…
Në kohën kur vëmendja globale dominohet nga demonstrimet klasike të fuqisë ushtarake – aeroplanmbajtëse, sisteme raketore dhe deklarata ultimative politike – një dimension tjetër, shumë më i heshtur por potencialisht më vendimtar,…
I. Nga miti i dijes tek realiteti i analfabetizmit funksional Një nga paradokset më të mëdha të shoqërive shqiptare gjatë shekullit XX është kontrasti midis retorikës së lavdërimit të arsimit dhe realitetit të prodhimit…
Konferenca e 62-të e Sigurisë, që u zhvillua fundjavën e kaluar në Mynih, Gjermani, jo vetëm u ndoq me interes të shtuar, por dhe vijon të mbetet në “top të lajmeve” si dhe analizave për kancelaritë, institutet dhe…
"Makineria" e Putinit që aktualisht po e gllabëron vetveten: Kjo është teza e një eksperteje të Rusisë, në konferencën e sigurisë. Shpjegimi i saj është i thjeshtë. Lufta në Ukrainë është, sigurisht,…
Për të kuptuar dinamikat e sotme globale dhe takimet e nivelit të lartë që po tronditin arkitekturën e sigurisë, duhet fillimisht të spjegohen dy konceptet shtyllë të gjeopolitikës mbi të cilat ndërtohen strategjitë e fuqive…
Ky shqyrtim analitik trajton degradimin sistematik të përfaqësimit autentik politik të shqiptarëve në Luginën e Preshevës, përmes studimit të rastit të subjektit politik të njohur si Alternativa për Ndryshim (APN). Argumenti…
Duke iu referuar veprave, ideve dhe teorive të njohura shkencore ose politologjike të Prof. Dr. Jovan Miriç, Prof. Dr. Zvonko Lerotiç, Prof. Dr. Eduard Kale, Prof. Dr. Ante Pazhanin, Prof. Dr. Livia Kardum, Prof. Dr. Tomislav Jantol, akademik Vlatko Mileta dhe…
Debat i paparë për vrasjet e 21 janarit 2011! Preç Zogaj thotë se ato vrasje “u bënë me paramendim”! Lorenc Vangjeli shton më pas dhe bën Kasandrën: “Atë ditë mund të ishin vrarë dhjetëra e qindra,…
Deklarata e Kuvendit për Specialen: Çfarë ndryshojnë 99 vota dhe çfarë mbetet në duart e drejtësisë?
Çfarë ndodh më 6 tetor: presidenti apo zgjedhje të reja?
Von der Leyen në Kosovë: A mund të ndahet drejtësia për krimet e luftës nga historia e UÇK-së?
Hamza, Thaçi dhe paradoksi i PDK-së: simbol po, rival jo?
Kuvendi votoi, por diplomacia sapo fillon
Nga Ukraina në Lindjen e Mesme – bota përballë një rendi të ri sigurie-pasigurie
Kush bën keq në heshtje paguan me .. Skandal
Kur shoqëria humb kufirin mes publikes dhe privates
Aksident mes tri veturave në Prishtinë, ka të lënduar
Arrestohet 20 vjeçari në Kaçanik, kishte urdhëresë gjyqësore
24 orët e së shtunës: Dy të vdekur nga aksidentet, 32 të lënduar
I shkon te shtëpia dhe e kanos babain e saj, arrestohet shtetasi maqedonas në Podujevë
“Mbi 100 të pushkatuar…”, si u shtyp kryengritja antikomuniste në Malësi të Madhe, më 25 janar 1945! Fati tragjik i krerëve të lëvizjes
Arrestimi i intelektuales disidente, si u persekutua Musine Kokalari! Pas gjashtë muajsh hetuesie, e nxorën në gjyq! Aktakuza e prokuror Nevzat Haznedari
10 kuriozitete që nuk i dini për Groenlandën
Shkencëtarët identifikojnë ADN-në më të vjetër njerëzore
Më mungoni në çdo hap të jetës. Dashuria, mirësia dhe kujtimi për ju nuk do të shuhen kurrë. U…
U bënë tri dekada – një jetë e tërë prej kur tragjikisht u nda prej nesh vajza e axhës Drita (Riza)…
Sot u bë 1 vit që kur ndërroi jetë më i dashuri ynë, Gani Rraci. Koha po kalon shpejt, por dhimbja, malli dhe…
Për babain tim të dashur 🤍🕊️ Babi, Sot bëhen kaq shumë vite që nga dita kur na le përgjithmonë….
Dafina Zeqiri ka tërhequr vëmendjen me paraqitjen e saj të fundit, duke shkëlqyer me stilin dhe elegancën që e…
Aktorja britanike Hannah Waddingham tërhoqi vëmendjen me paraqitjen e saj në Javën e Modës në Paris, ku mori pjesë…
