Shkencëtarët zbulojnë një “superushqim” të ri që mund të kontrollojë sheqerin në gjak, të ulë inflamacionin dhe të mbrojë zemrën

Kur flitet për superushqime, lastarët e bambusë rrallëherë vijnë në mendje. Megjithatë, rishikimi i parë akademik në botë mbi këtë bimë ka zbuluar një gamë befasuese përfitimesh shëndetësore – nga përmirësimi i shëndetit të zorrëve deri te mbrojtja e zemrës.

Ky “superushqim i ri” në fakt është përdorur prej shekujsh në kuzhinën aziatike, por kërkimet e fundit sugjerojnë se ai mund të ketë një rol të rëndësishëm edhe në dietat moderne në mbarë botën. Bambuja është bima që rritet më shpejt në Tokë – disa varietete arrijnë deri në 90 centimetra në ditë – çka i ka shtyrë studiuesit ta konsiderojnë atë një burim ushqimor ende të nënvlerësuar.

Profesori Lee Smith, studiues i shëndetit publik dhe autori kryesor i studimit, shpjegon se përfitimet e shumta shëndetësore, përfshirë potencialin për të luftuar sëmundje bashkëkohore si diabeti dhe sëmundjet e zemrës, lidhen drejtpërdrejt me përmbajtjen ushqyese të bambusë dhe ekstrakteve të saj.
Përveçse i japin teksturë ushqimeve, lastarët e bambusë përputhen edhe me një nga trendet më të mëdha të mirëqenies sot: shëndetin e zorrëve. Ata janë të pasur me proteina, natyralisht të ulët në yndyrë dhe shumë të dendur nga ana ushqyese. Bambuja përmban gjithashtu vitamina dhe minerale thelbësore që mbështesin funksionimin e zorrëve, ndërkohë që ndihmojnë në uljen e inflamacionit dhe stresit oksidativ.

Në këtë rishikim, i realizuar nga ekspertë të Universitetit Anglia Ruskin në Kembrixh, u analizua ndikimi i konsumimit të bambusë në shëndetin metabolik, si në studime klinike te njerëzit, ashtu edhe në eksperimente laboratorike mbi qeliza njerëzore.

Rezultatet treguan se konsumimi i bambusë lidhej me kontroll më të mirë të glicemisë, duke sugjeruar se kjo bimë mund të ndihmojë në rregullimin e niveleve të pakontrolluara të sheqerit në gjak – një faktor kyç në zhvillimin e diabetit. U vu re gjithashtu përmirësim i profileve të yndyrave në gjak, çka nënkupton se bambuja mund të kontribuojë në uljen e rrezikut të sëmundjeve kardiovaskulare, duke mbajtur nën kontroll kolesterolin e “keq”.

Si burim i mirë i fibrave dietike, lastarët e bambusë janë treguar se përmirësojnë funksionin e zorrëve. Dietat e pasura me fibra prej kohësh lidhen me uljen e rrezikut për kancer të zorrës së trashë, pasi reduktojnë kohën që toksinat potencialisht të dëmshme qëndrojnë në kontakt me murin e zorrëve.

Studimet te njerëzit treguan gjithashtu rritje të aktivitetit anti-inflamator dhe ulje të toksicitetit qelizor pas konsumimit të bambusë. Ndërkohë, eksperimentet laboratorike zbuluan efekte probiotike, duke sugjeruar se ajo mund të rrisë sasinë e “baktereve të mira” në zorrë.

Probiotikët njihen për rolin e tyre në rikthimin e ekuilibrit natyror të baktereve të zorrëve, veçanërisht pas sëmundjeve ose trajtimeve mjekësore. Sipas NHS, ka edhe prova që probiotikët mund të lehtësojnë simptomat e sindromës së zorrës së irrituar (IBS).

Përbërës të caktuar të gjetur në këtë ushqim fibroz u zbuluan gjithashtu se pengojnë formimin e toksinave potencialisht të rrezikshme, si furanët dhe akrilamidi, të cilat krijohen gjatë pjekjes ose gatimit në temperatura të larta. Kjo sugjeron se bambuja mund të përdoret edhe për ta bërë më të sigurt përpunimin e ushqimeve të tjera, megjithëse nevojiten studime të mëtejshme për ta konfirmuar këtë efekt.

Megjithatë, lastarët e bambusë nuk janë pa rreziqe. Konsumimi i bambusë që nuk është përgatitur siç duhet mund të çojë në helmim nga cianidi. Ky përbërës gjendet natyrshëm edhe në ushqime të tjera të sigurta si mollët, soja dhe spinaqi, por nëse ushqimi nuk përpunohet siç duhet, mund të shkaktojë rreziqe serioze shëndetësore. Simptomat mund të shfaqen brenda minutash dhe përfshijnë dobësi, nauze, konfuzion, dhimbje koke, vështirësi në frymëmarrje dhe humbje të vetëdijes.

Një studim tjetër sugjeron se lastarët e bambusë përmbajnë përbërës që mund të ndërhyjnë në prodhimin e hormoneve tiroide, duke rritur rrezikun për zhvillimin e strumës – një ënjtje në pjesën e përparme të qafës. Sipas ekspertëve, të dyja këto rreziqe mund të shmangen duke zier paraprakisht lastarët e bambusë përpara konsumimit.

Duke publikuar gjetjet në revistën Advances in Bamboo Science, autorët përfunduan se bambuja ka potencial të qartë si një superushqim i mundshëm, por theksuan se ekzistojnë ende boshllëqe në njohuritë shkencore. Ata gjetën vetëm katër studime që përfshinin pjesëmarrës njerëzorë dhe plotësonin kriteret e kërkuara, ndaj kërkohen studime të mëtejshme, me cilësi të lartë, përpara se të jepen rekomandime të forta ushqyese.