Kandiq i kërkon BE-së të reagojë ndaj shtrembërimit të fakteve për luftën në Kosovë dhe gjenocidin në Srebrenicë

Themeluesja e Fondit për të Drejtën Humanitare, Natasha Kandiq, ka kritikuar praktikat në Serbi për heshtjen e vendimeve gjyqësore dhe fakteve të vërtetuara përmes proceseve gjyqësore, duke thënë se ato po zëvendësohen me një të ashtuquajtur “të vërtetë të popullit”.

Në një reagim drejtuar ambasadorit të Bashkimit Evropian në Serbi, Andreas von Beckerath, Kandiq ka thënë se, krahas paralajmërimit të tij se glorifikimi i kriminelëve të dënuar të luftës është në kundërshtim me vlerat evropiane, ai duhej të kishte adresuar edhe praktikën e mohimit dhe shtrembërimit të fakteve për krimet e luftës.

Sipas saj, shtrembërimet më të mëdha kanë të bëjnë me gjenocidin në Srebrenicë dhe viktimat e luftës në Kosovë.

“Përballja e përgjegjshme me të kaluarën kërkon ndërprerjen e këtyre praktikave”, ka theksuar Kandiq.

Ajo ka vënë në pah dokumentacionin e Fondit për të Drejtën Humanitare (HLC), i cili, sipas saj, përmban bazën më gjithëpërfshirëse të të dhënave për humbjet njerëzore në Kosovë, duke dokumentuar fatin individual të viktimave të të gjitha përkatësive etnike.

Kandiq ka theksuar se Fondi disponon edhe dokumente të shumta gjyqësore, dëshmi të familjarëve të viktimave dhe dëshmitarëve, si dhe një koleksion të veçantë të incizimeve video të dëshmive të dhëna para Tribunalit Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë (ICTY), lidhur me luftërat e zhvilluara që nga viti 1991, përfshirë edhe atë në Kosovë.

Sipas saj, ky dokumentacion mund të ndihmojë Prokurorinë për Krime Lufte të Serbisë, por vetëm nëse ajo vepron në mënyrë të pavarur dhe mbështetet në fakte e prova, e jo në udhëzimet politike të pushtetit.

“Pavarësia e gjyqësorit, për të cilën insiston BE-ja, duhet të shtrihet edhe në ndjekjen penale të krimeve të luftës”, ka deklaruar Kandiq.

Ajo i ka bërë thirrje Bashkimit Evropian që të ofrojë mbështetje politike dhe financiare për përfshirjen e brezave të rinj, veçanërisht studentëve dhe të diplomuarve universitarë, në hulumtimin e luftërave të viteve 1990.

Sipas Kandiqit, të rinjtë duhet të kenë mundësinë t'i shqyrtojnë provat, të nxjerrin përfundimet e tyre dhe të rivlerësojnë në mënyrë kritike narrativat mbizotëruese për të kaluarën.

Në fund, ajo ka paralajmëruar se politika e kujtesës është shndërruar në një armë të re lufte, përmes së cilës thellohen ndarjet kombëtare, mohohen krimet dhe glorifikohen autorët e tyre.

Kandiq ka theksuar se njohuritë dhe faktet e dokumentuara nga organizatat e pavarura hulumtuese mund të ndihmojnë në krijimin e një kulture tjetër të kujtesës dhe në forcimin e bashkëpunimit rajonal, të bazuar në përgjegjësinë për krimet e luftës dhe respektimin e të gjitha viktimave./Telegrafi.

@eusrbija @vBeckerathEU Ambassador Andreas von Beckerath has warned that the glorification of convicted war criminals is contrary to European values. He should also have addressed the established practice in Serbia of silencing court judgments and judicially established facts, while promoting a supposed “truth of the people” in their place. The most blatant distortions concern the Srebrenica genocide and the victims of the Kosovo war. Confronting the past responsibly requires an end to these practices.The Humanitarian Law Center (HLC) holds the most comprehensive database of human losses in Kosovo, documenting the individual fates of victims of all ethnicities. It also holds extensive court records, statements from victims’ families and witnesses, and a unique collection of video recordings of testimony before the ICTY concerning the wars since 1991, including Kosovo.This documentation could assist Serbia’s War Crimes Prosecutor’s Office, but only if it acts independently, guided by facts and evidence rather than political instructions from those in power. The judicial independence that the EU insists upon must also extend to the prosecution of war crimes.EU political and financial support is also needed to involve younger generations, particularly university students and graduates, in research on the wars of the 1990s. They should have the opportunity to examine evidence, draw their own conclusions and critically reassess prevailing narratives about the past.Memory politics have become a new weapon of war — a means of deepening national divisions, denying crimes and glorifying perpetrators. This must be stopped. The knowledge and documented facts gathered by independent research organizations can help develop a different culture of remembrance and foster regional cooperation grounded in accountability for war crimes and respect for all victims. — Natasa Kandic (@natasakandic) November 5, 2026